Thư giới thiệu là tài liệu bạn cần cho việc học tiếp, cho học bổng và cho một số vị trí tuyển dụng. Và chất lượng của nó phụ thuộc gần như hoàn toàn vào một điều: người viết có biết rõ công việc của bạn hay không.
Nghĩa là việc chuẩn bị cho thư giới thiệu không bắt đầu lúc bạn cần nó, mà bắt đầu từ các kỳ trước đó — bằng việc bạn có mặt, có hỏi, và có làm việc đủ rõ để ai đó viết được một đoạn cụ thể về bạn.
Chọn người: ba tiêu chí, theo thứ tự
- Người biết rõ công việc của bạn. Một giảng viên đã hướng dẫn bạn một dự án viết được nhiều hơn một giảng viên chỉ dạy bạn một môn đông sinh viên.
- Người liên quan tới việc bạn đang xin. Giảng viên cùng lĩnh vực với chương trình bạn nộp hồ sơ, hoặc người hướng dẫn kỳ thực tập nếu bạn xin việc.
- Người sẵn lòng và có thời gian. Một thư viết gấp trong một giờ thường đọc ra là một thư viết gấp.
Đừng chọn theo chức danh hay theo mức nổi tiếng. Một thư cụ thể từ người biết bạn luôn mạnh hơn một thư chung chung từ người có chức danh cao.
Thời điểm: hai mốc cần nhớ
- Xin trước hạn nộp ít nhất ba đến bốn tuần. Người viết cần thời gian, và họ có thể đang viết cho nhiều sinh viên cùng lúc.
- Xin trước khi bạn rời trường, nếu bạn sắp tốt nghiệp — hoặc trước khi giảng viên chuyển đi. Xin một năm sau khi đã rời trường thì khó hơn nhiều, vì ký ức về công việc của bạn đã mờ.
Nếu bạn chưa cần ngay nhưng biết sẽ cần, hãy xin một thư và lưu lại, hoặc ít nhất hỏi trước xem người đó có sẵn lòng viết khi bạn cần.
Gửi kèm những gì
Đây là phần quyết định chất lượng thư, và nó là phần bạn kiểm soát được. Hãy gửi một bộ gồm:
| Tài liệu | Vì sao cần |
|---|---|
| Thông tin về nơi nhận thư và hạn nộp | Để người viết biết viết cho ai và khi nào |
| Hồ sơ của bạn | Để thư khớp với phần còn lại của hồ sơ |
| Bảng điểm | Thông tin khách quan |
| Danh sách môn bạn đã học với người đó, kèm kết quả | Nhắc lại bối cảnh |
| Phần việc bạn đã làm trong môn hoặc dự án đó | Nguyên liệu cụ thể cho thư |
| Lý do bạn nộp hồ sơ này | Để thư nói đúng điều nơi nhận cần biết |
| Mẫu đơn hoặc đường dẫn nộp, nếu có | Tránh cho người viết phải tự tìm |
Dòng thứ năm là dòng có giá trị nhất. Hãy viết ba hoặc bốn gạch đầu dòng về việc bạn đã làm, có kết quả cụ thể. Người viết sẽ dùng chính những gạch đầu dòng đó.
Thư đề nghị: bốn đoạn
Gửi qua email của trường, với tiêu đề rõ:
Đoạn 1: bạn là ai — tên, mã sinh viên, môn hoặc dự án đã học với người đó, kỳ nào.
Đoạn 2: bạn đang nộp hồ sơ gì, cho nơi nào, hạn khi nào.
Đoạn 3: đề nghị của bạn, và nói rõ bạn đã chuẩn bị sẵn tài liệu kèm theo.
Đoạn 4: cảm ơn, và một câu nói rằng bạn hiểu nếu thầy/cô không thể viết.
Đoạn bốn quan trọng: nó cho người được hỏi một đường từ chối lịch sự, và điều đó làm họ dễ nhận lời hơn. Cách xưng hô và các mẫu câu có ở bài Email cho giáo sư Hàn Quốc.
Sau khi nhận lời
- Nhắc nhẹ một lần khoảng một tuần trước hạn, nếu thư gửi trực tiếp tới nơi nhận.
- Thông báo kết quả khi bạn có, dù kết quả thế nào. Đây là việc nhiều người bỏ qua và nó quyết định bạn có xin được lần sau hay không.
- Cảm ơn bằng một thư ngắn.
- Giữ liên lạc, một hai lần mỗi năm, nếu bạn còn sẽ cần.
Nếu bạn không có ai để xin
Tình huống này thường gặp với sinh viên quốc tế năm cuối chưa từng tham gia nhóm hoặc chưa từng đến giờ tư vấn. Ba việc làm được ngay:
- Chọn một môn trong kỳ này và làm việc rõ trong môn đó: đến giờ tư vấn, nhận phần việc cụ thể trong bài nhóm, nộp bài đúng hạn.
- Tham gia một nhóm học thuật hoặc một dự án của khoa, dù chỉ một kỳ.
- Tìm một kỳ thực tập, vì người hướng dẫn thực tập viết được thư rất cụ thể — xem bài Thực tập khi du học Hàn.
Và nếu hồ sơ bạn đang nộp là hồ sơ học bổng, hãy chuẩn bị song song phần kế hoạch học tập, vì hai tài liệu này cần nói cùng một câu chuyện — xem bài Viết kế hoạch học tập, học bổng. Với hồ sơ xin việc, bài Viết CV, phỏng vấn kiểu Hàn nói về phần còn lại của bộ hồ sơ.
Mẫu thư đề nghị, dùng được ngay
Kính thưa thầy/cô, Em là (họ tên), mã sinh viên (số). Em đã học môn (tên môn) với thầy/cô ở kỳ (kỳ nào) và làm (phần việc hoặc đề tài cụ thể). Em đang nộp hồ sơ (chương trình hoặc vị trí) tại (nơi nhận), hạn nộp ngày (ngày). Hồ sơ cần một thư giới thiệu, và em muốn xin phép đề nghị thầy/cô viết giúp em. Em đã chuẩn bị sẵn bảng điểm, hồ sơ của em, danh sách môn đã học với thầy/cô và phần việc em đã làm, cùng thông tin về nơi nhận thư. Em xin gửi kèm. Em hiểu nếu thầy/cô không thể viết trong thời gian này. Em cảm ơn thầy/cô. (Họ tên)
Thư này ngắn nhưng đủ sáu thông tin người viết cần: bạn là ai, bối cảnh các bạn đã làm việc cùng nhau, bạn nộp cho đâu, hạn nào, bạn đã chuẩn bị gì, và một đường từ chối lịch sự.
Câu hỏi thường gặp
Em nên xin mấy thư giới thiệu?
Theo đúng số nơi nhận yêu cầu, và nên có thêm một người dự phòng đã đồng ý. Đừng xin nhiều hơn mức cần rồi chọn, vì việc đó làm mất thời gian của người viết.
Giảng viên không nhớ em thì sao?
Hãy gửi kèm bộ tài liệu nêu trong bài, nhất là danh sách môn đã học và phần việc bạn đã làm — nó giúp người viết nhớ lại bối cảnh. Nhưng nếu người đó thực sự không biết công việc của bạn, hãy tìm người khác: một thư chung chung không giúp hồ sơ của bạn.
Em có được đọc thư giới thiệu không?
Tùy người viết và tùy yêu cầu của nơi nhận; nhiều nơi yêu cầu thư được gửi trực tiếp và ứng viên không đọc. Đừng đề nghị được xem trước nếu người viết không chủ động đưa.
Em nên xin thư bằng tiếng Hàn hay tiếng Anh?
Theo yêu cầu của nơi nhận. Nếu nơi nhận ở nước khác, hãy hỏi người viết liệu họ viết được bằng tiếng Anh, hoặc hỏi nơi nhận về việc chấp nhận bản dịch — và hỏi trước, không hỏi sau khi thư đã viết.



