Lần giới thiệu đầu tiên làm nhiều việc hơn bạn tưởng: nó quyết định người khác sẽ gọi bạn thế nào trong cả kỳ, và nó đặt mức thân mật cho các cuộc nói chuyện sau. Với du học sinh Việt Nam, có thêm một việc nữa: tên của bạn có thể khó phát âm với người nói tiếng Hàn, và nếu bạn không chủ động xử lý thì người khác sẽ tự xử lý theo cách bạn không muốn.
Bài này nói về ba quyết định bạn nên có sẵn trước khi bước vào buổi gặp đầu.
Quyết định 1 — bạn muốn được gọi thế nào
Hãy chọn trước, đừng để tình huống chọn hộ bạn:
| Phương án | Phù hợp khi | Lưu ý |
|---|---|---|
| Dùng tên thật, đầy đủ | Bối cảnh chính thức, giấy tờ, lớp học | Nên trùng với tên trên giấy tờ |
| Dùng một phần tên, dễ đọc | Trong lớp, trong nhóm bạn | Chọn phần người Hàn phát âm được |
| Thêm một tên gọi ngắn | Khi tên gốc khó đọc với người bản ngữ | Vẫn giữ tên thật trên mọi giấy tờ |
Một lưu ý quan trọng: trên giấy tờ, hồ sơ và email của trường, hãy luôn dùng tên đúng như trên hộ chiếu. Tên gọi thân mật chỉ dùng trong giao tiếp hằng ngày. Việc dùng hai cách ghi tên trên giấy tờ là nguồn của nhiều rắc rối hành chính về sau.
Và hãy tập nói một câu ngắn: *”Tên mình là…, bạn gọi mình là… cũng được.”* Một câu này giải quyết toàn bộ vấn đề trong năm giây.
Quyết định 2 — nói bằng ngôn ngữ nào
Ba lựa chọn, và lựa chọn tốt phụ thuộc vào bối cảnh:
- Tiếng Hàn, dù còn hạn chế. Trong lớp và trong nhóm sinh viên Hàn, một câu giới thiệu bằng tiếng Hàn tạo thiện cảm rõ rệt, dù bạn nói chậm. Hãy chuẩn bị sẵn ba câu và tập cho thuộc.
- Tiếng Anh. Hợp với các nhóm sinh viên quốc tế và một số chương trình.
- Kết hợp. Mở đầu bằng tiếng Hàn, rồi nói rõ là bạn đang học và có thể cần hỏi lại.
Câu nên có trong mọi phương án: “Mình đang học tiếng Hàn, nếu mình nói sai thì bạn sửa giúp mình.” Nó cho người đối diện biết cách giúp bạn, và nó mở đường cho mọi lần hỏi lại sau này.
Quyết định 3 — mức thân mật
Trong tiếng Hàn, cách nói thay đổi theo quan hệ, và lần gặp đầu là lúc mức đó được đặt. Ba nguyên tắc an toàn:
- Bắt đầu ở mức lịch sự, không bắt đầu ở mức thân mật. Hạ mức xuống thì dễ, nâng mức lên thì khó xử.
- Để người lớn tuổi hơn hoặc có vị trí cao hơn đề nghị hạ mức. Khi họ nói “cứ thoải mái đi” thì mới đổi.
- Với giảng viên và nhân viên trường, giữ mức lịch sự lâu dài, kể cả khi quan hệ đã thân — xem bài Email cho giáo sư Hàn Quốc về cách này trong văn bản.
Về câu hỏi tuổi: trong nhiều bối cảnh, người ta hỏi tuổi hoặc năm sinh để biết cách gọi và cách nói, chứ không phải để đánh giá. Bạn trả lời được thì mọi việc đơn giản hơn cho cả hai.
Nội dung một lời giới thiệu ngắn
Bốn thông tin là đủ, theo thứ tự này:
- Tên và cách bạn muốn được gọi
- Đến từ đâu
- Học ngành gì, năm thứ mấy hoặc chương trình nào
- Một chi tiết nhỏ để người khác bắt chuyện — một môn bạn thích, một việc bạn đang học, một món bạn muốn thử
Điểm thứ tư là điểm làm nên khác biệt. Một lời giới thiệu chỉ có ba điểm đầu thì đúng nhưng không để lại gì; thêm một chi tiết nhỏ là bạn cho người khác một chỗ để tiếp tục.
Đừng kể dài về bản thân trong lần đầu, và đừng xin lỗi về trình độ tiếng của mình nhiều hơn một câu.
Bối cảnh khác nhau, cách giới thiệu khác nhau
- Trong lớp: ngắn, tập trung vào ngành và môn.
- Trong câu lạc bộ: thêm lý do bạn tham gia, vì đó là điều mọi người muốn biết — xem bài Câu lạc bộ sinh viên Hàn.
- Trong nhóm bài tập: thêm phần bạn làm được và cách liên lạc với bạn, xem bài Làm nhóm với sinh viên Hàn Quốc.
- Ở ký túc xá: thêm giờ sinh hoạt của bạn, vì đây là thứ ảnh hưởng tới người ở cùng.
- Ở nơi làm thêm: ngắn gọn, rõ về lịch học của bạn.
Năm điều nhỏ dễ bị bỏ qua
- Nhận và đưa bằng hai tay khi nhận đồ từ người lớn tuổi hơn, nhất là trong lần đầu gặp.
- Nhớ tên người khác. Hỏi lại ngay nếu chưa nghe rõ, tốt hơn là gọi sai cả kỳ.
- Đừng gọi tên riêng của giảng viên. Hãy dùng chức danh.
- Nhập tên vào nhóm chat theo cách người khác nhận ra bạn, không dùng biệt danh không ai hiểu.
- Lưu tên người mới gặp kèm bối cảnh trong điện thoại, ví dụ “bạn cùng nhóm môn A” — sau vài tuần bạn sẽ cảm ơn chính mình.
Các quy ước sinh hoạt khác có ở bài Văn hóa đời sống Hàn Quốc.
Mẫu bốn dòng để tập trước
Hãy viết sẵn bốn dòng này và tập đọc trôi: tên và cách bạn muốn được gọi, đến từ đâu, học ngành gì và năm thứ mấy, và một chi tiết nhỏ để người khác bắt chuyện. Bốn dòng đó dùng được trong lớp, trong câu lạc bộ và ở nơi làm thêm.
Câu hỏi thường gặp
Em có nên đặt một tên Hàn cho dễ gọi không?
Không bắt buộc, và nhiều du học sinh dùng một phần tên thật mà người Hàn phát âm được. Nếu bạn chọn thêm một tên gọi ngắn, hãy giữ tên thật trên mọi giấy tờ và hồ sơ của trường — việc trộn hai cách ghi tên trên giấy tờ gây vướng cho các thủ tục sau này.
Tiếng Hàn của em còn kém, giới thiệu bằng tiếng Anh có bị coi là xa cách không?
Không, nhất là trong các nhóm có nhiều sinh viên quốc tế. Nhưng một câu mở đầu bằng tiếng Hàn, dù đơn giản, thường tạo thiện cảm rõ. Cách cân bằng là mở bằng tiếng Hàn và nói rõ bạn đang học.
Người ta hỏi tuổi em thì có cần trả lời không?
Bạn có thể trả lời, và trong bối cảnh sinh viên thì trả lời giúp mọi người biết cách gọi bạn. Nếu bạn không muốn nói, một câu nhẹ như “mình học năm thứ…” thường cũng đủ để người đối diện định được cách nói.
Em nên làm gì nếu quên tên người vừa gặp?
Hỏi lại, càng sớm càng tự nhiên: “Mình xin lỗi, bạn nhắc lại tên giúp mình với.” Việc này bình thường ở mọi nơi. Sau đó hãy lưu ngay vào điện thoại kèm bối cảnh gặp.



