Cập nhật ngày 31/10/2026. Ban biên tập K-Edu chỉ dùng những gì báo chí đã đăng và không chế lời phụ huynh. Phần lớn bài là câu hỏi gợi ý cho gia đình.
Báo chí đăng rất ít lời của phụ huynh sau khi con du học Hàn Quốc xong. Ban biên tập không tìm thấy khảo sát nào về nhận xét của phụ huynh, và chỉ thấy vài chi tiết rải rác: một người bố phải đưa con về vì việc học gần như không có kết quả, một gia đình chuẩn bị sang Hàn ăn mừng khi con có giấy phép điều dưỡng. Vì vậy bài này không thể nói “phụ huynh nghĩ gì”. Thứ chúng tôi đưa ra là những chi tiết đã được đăng, kèm các câu hỏi thực tế mà bố mẹ nên hỏi con và tự hỏi mình khi con học xong.
Những gì báo chí đã đăng về gia đình
- Gia đình Hải Anh. VnExpress ngày 19/10/2026 viết Bùi Thị Hải Anh được chị gái Bùi Thị Hường khuyên sang học tiếng. Chị kể em thường thức khuya và từng khóc vì căng thẳng. Chị em đang chuẩn bị đón bố mẹ sang Hàn ăn mừng. Bài không có lời trực tiếp của bố mẹ.
- Bố của Trần Văn Thái. Bài bình luận trên VnExpress năm 2023 của giảng viên Nguyễn Nam Cường kể về con của một người bạn, làm thêm quá giờ, sau hai năm gần như không có kết quả học tập. Người bố buộc phải đưa con về và lo tấm bằng trung bình sẽ khó xin việc. Đây là lời kể lại của tác giả, không phải phỏng vấn người bố.
- Những gia đình vay tiền. Báo Nghệ An năm 2019 ghi lại các khoản 200 đến 300 triệu đồng gia đình hỗ trợ hoặc vay cho con sang Hàn, tên nhân vật đã được đổi, không có lời trực tiếp của bố mẹ.
Điều này cũng nói lên một chuyện: tiếng nói của phụ huynh gần như vắng mặt, dù họ thường là người trả tiền. Nếu bạn là phụ huynh và đã từng kể câu chuyện của mình trên báo, K-Edu rất muốn được đọc.
Câu hỏi về kết quả: con có gì sau mấy năm
Khi con học xong, đừng chỉ hỏi “con định làm gì”. Hãy hỏi những câu có đáp án cụ thể.
| Câu hỏi | Vì sao nên hỏi |
|---|---|
| Bằng của con là loại gì, ngành gì, GPA bao nhiêu? | Nhà tuyển dụng hỏi đúng các câu này |
| TOPIK cao nhất của con là cấp mấy, còn hiệu lực không? | TOPIK cao quyết định nhiều vị trí, ở cả Hàn lẫn Việt Nam |
| Con có thực tập hay dự án đúng ngành không? | Làm thêm ở quán ăn khó được tính là kinh nghiệm nghề |
| Hồ sơ lưu trú của con có vi phạm nào không? | Vi phạm được xem xét khi đổi visa sau này |
| Con còn nợ khoản nào ở Hàn không? Bảo hiểm, thuế, tiền nhà? | Nên xử lý xong trước khi rời Hàn |
Câu hỏi về lựa chọn: ở lại hay về
Số liệu giúp cuộc nói chuyện bớt cảm tính. Theo KEDI, tỉ lệ du học sinh Việt muốn ở lại Hàn sau tốt nghiệp là 80,3% năm 2023. Nhưng Bộ Giáo dục Hàn Quốc công bố trong 36.271 người tốt nghiệp giai đoạn 8/2023 đến 2/2024, chỉ 4.993 người có việc trong nước tính đến cuối 2024, và 42,9% đã kết thúc lưu trú. Muốn ở lại là một chuyện, có việc đúng visa là chuyện khác.
- Con muốn ở lại vì công việc, vì bạn bè, hay vì sợ về?
- Nếu ở lại, con đang đi theo D-10 hay E-7? Hạn khi nào? Lương có đạt sàn 31,12 triệu won mỗi năm với E-7-1 không?
- Nếu về, con có danh sách công ty Hàn tại Việt Nam chưa? Bài về thị trường việc làm khi về nước là điểm bắt đầu tốt.
- Nhà mình có cần con đóng góp ngay không? Nói rõ con số, đừng để con đoán.
- Nếu con muốn ở lại trái phép để kiếm tiền, nhà mình sẽ nói gì? Hãy nói trước khi tình huống đó đến. Hậu quả với cả gia đình không nhỏ.
Câu hỏi về tiền: gia đình đã trả những gì
Việc này thường bị né vì ngại, nhưng nói rõ sẽ tránh được nhiều tổn thương.
- Tổng số tiền nhà đã chi là bao nhiêu, kể cả phí trung gian và tiền vay?
- Còn khoản nợ nào? Ai trả, trả trong bao lâu?
- Con có đang gửi tiền về không? Có phải làm thêm quá sức vì khoản đó không?
- Khoản đã chi có cần thu hồi không, hay gia đình coi là khoản đầu tư cho con?
Hãy tránh đo kết quả chỉ bằng lương tháng đầu tiên. Chúng tôi chưa thấy số liệu chính thức nào so sánh lương người về từ Hàn với người học trong nước, nên mọi phép tính “bao lâu hoàn vốn” chỉ là ước đoán. Đừng tạo áp lực lên con bằng con số không có cơ sở.
Câu hỏi về con: mấy năm qua con thế nào
Đây có lẽ là nhóm câu hỏi quan trọng nhất, và khó hỏi nhất.
- Lúc khó nhất con đã làm gì, ai giúp con?
- Có chuyện gì con giấu vì sợ bố mẹ lo không? Bây giờ con kể được chưa?
- Con thấy mình khác đi ở điểm nào? Bố mẹ thấy con khác ở điểm nào?
- Nếu làm lại, con có chọn đi không? Vì sao?
Một gợi ý nhỏ: nên hỏi lúc ăn cơm hay đi đường, không ngồi đối diện như phỏng vấn. Sức khỏe của con cũng nên được hỏi tới. Bài báo về Trương Thư trên Dân trí năm 2025 cho thấy có người chịu đựng tới mức chảy máu mũi trong lúc nhà có thể không hay biết. Nếu con có dấu hiệu kiệt sức, hãy đọc bài về sức khỏe tinh thần du học sinh và tìm người chuyên môn.
Nếu con về sớm hơn dự kiến
Không phải ai cũng học xong. Theo VnExpress ngày 23/10/2026, có hơn 26.200 du học sinh Việt ở lại Hàn quá hạn visa, và phía sau những con số đó có những gia đình đang lo. Nếu con về sớm, câu đầu tiên nên là “con có sao không”, sau đó mới đến chuyện tiền. Bài phụ huynh cần chuẩn bị gì nói về giai đoạn trước khi đi, còn nếu con đang muốn dừng, bài về chuyện bỏ về nước giúp cả nhà tính bước tiếp theo đỡ mất tiền hơn.
Phụ huynh đang cân nhắc cho con đi có thể trao đổi với đội tư vấn K-Edu, chúng tôi sẽ nói cả phần khó.
Nguồn tham khảo
- VnExpress: Cú trượt đưa cô gái Việt thành điều dưỡng ngoại đầu tiên, 19/10/2026
- VnExpress International: When illicit employment is the trade-off for education, 20/7/2023
- Báo Nghệ An: Why do Vietnamese students run away in Korea?, 14/12/2019
- Newsis: báo cáo KEDI về việc làm của du học sinh, 9/7/2026
- The Korea Times: tỉ lệ có việc của du học sinh tốt nghiệp, 30/12/2025
- VnExpress: Hơn 26.200 du học sinh Việt ở lại Hàn Quốc quá hạn visa, 23/10/2026
- Dân trí: Du học sinh Việt ở Hàn Quốc ăn nhanh, ngủ vội để kiếm tiền trả nợ, 21/3/2025
