Khối kinh doanh có hai môn nền mà gần như mọi chương trình đều bắt buộc trong năm đầu: kinh tế (vi mô và vĩ mô) và nguyên lý kế toán. Hai môn này quyết định bạn theo được các môn sau hay không, vì chúng cung cấp từ vựng khái niệm cho tất cả.
Cả hai đều học trước được bằng tiếng Việt, và cả hai đều thuộc loại hiểu cơ chế quan trọng hơn thuộc định nghĩa. Bài này nêu đúng những khái niệm đáng chuẩn bị.
Bốn khái niệm kinh tế nền
| Khái niệm | Nội dung | Vì sao nó là nền |
|---|---|---|
| Chi phí cơ hội | Cái bạn từ bỏ khi chọn một phương án | Khái niệm trung tâm của cả môn kinh tế |
| Cung và cầu | Giá hình thành thế nào khi hai bên gặp nhau | Dùng để giải thích gần như mọi hiện tượng giá |
| Lợi ích cận biên | Giá trị tăng thêm của một đơn vị nữa | Nền cho mọi bài toán về quyết định tối ưu |
| Khuyến khích | Người ta phản ứng với động cơ ra sao | Giải thích vì sao một chính sách cho kết quả ngoài dự tính |
Khái niệm đầu là khái niệm đáng hiểu nhất, và nó cũng dùng được ngay trong chính các quyết định của bạn — chẳng hạn khi tính cái giá thật của việc nghỉ làm để đi du học, hay của việc dành một năm để học tiếng.
Bốn khái niệm này đều hiểu được mà không cần công thức. Hãy tự tìm ba ví dụ thật cho mỗi khái niệm, từ đời sống của bạn, thay vì học định nghĩa.
Ba báo cáo trong kế toán, và một đẳng thức
Nguyên lý kế toán xoay quanh ba báo cáo, và hiểu chúng nói gì là đủ cho phần chuẩn bị:
- Bảng cân đối — tại một thời điểm, tổ chức có gì và nợ gì. Ảnh chụp tình trạng.
- Báo cáo kết quả — trong một khoảng thời gian, thu được bao nhiêu và chi bao nhiêu. Đoạn phim.
- Báo cáo lưu chuyển tiền — tiền thực tế vào và ra. Quan trọng vì có lãi không đồng nghĩa với có tiền.
Cộng với một đẳng thức duy nhất: tài sản bằng nợ phải trả cộng vốn chủ sở hữu. Toàn bộ môn nguyên lý kế toán dựng trên đẳng thức này, nên hiểu nó cho thật kỹ là nền cho mọi chương sau.
Điểm số 3 ở trên đáng nhấn, vì nó là khái niệm hữu dụng nhất trong thực tế: một tổ chức có thể báo lãi mà vẫn thiếu tiền để trả. Hiểu điều này giúp bạn đọc được phần lớn các tình huống kinh doanh.
Hai cơ chế làm người mới lẫn
Cơ chế thứ nhất: ghi kép. Mọi giao dịch được ghi ở hai chỗ, và hai bên luôn bằng nhau. Người mới thường cố học thuộc “cái gì ghi bên nào” thay vì hiểu rằng ghi kép chỉ là cách giữ cho đẳng thức ở trên luôn đúng. Hiểu đúng cơ chế thì không cần thuộc.
Cơ chế thứ hai: dồn tích và tiền mặt. Doanh thu được ghi nhận khi phát sinh, không phải khi nhận tiền. Đây là lý do có báo cáo thứ ba, và là chỗ gây lẫn nhiều nhất trong môn nguyên lý.
Nếu bạn hiểu hai cơ chế này trước khi vào lớp, bạn sẽ thấy môn nguyên lý kế toán khá dễ — phần còn lại phần lớn là thực hành.
Cách tự học: dùng số liệu thật
Giống thống kê, hai môn này học bằng ví dụ thật:
- Lập một bảng cân đối cho chính bạn. Bạn có gì, nợ gì, phần còn lại là của bạn. Đẳng thức sẽ tự hiện ra.
- Lập báo cáo thu chi của bạn trong ba tháng, rồi tách phần đã phát sinh nhưng chưa trả tiền. Đó chính là khác biệt giữa dồn tích và tiền mặt.
- Đọc một báo cáo tài chính công bố của một doanh nghiệp. Không cần hiểu hết, chỉ cần tìm ra ba báo cáo và nhận diện các khoản lớn.
- Tính chi phí cơ hội của một quyết định bạn đang cân nhắc, bằng con số cụ thể.
Việc cuối vừa học khái niệm vừa có ích thật — nó cho bạn một cách định lượng cho quyết định du học của chính mình.
Mức yêu cầu theo ngành
Hãy xem chương trình đào tạo của khoa để biết hai môn này nặng tới đâu:
- Kế toán, kiểm toán, tài chính: kế toán là nội dung chính, học nhiều kỳ liên tiếp
- Quản trị kinh doanh: cả hai môn ở mức nền, cộng các môn chuyên sâu về sau
- Kinh tế: kinh tế là nội dung chính, nặng về mô hình và định lượng
- Marketing, kinh doanh quốc tế: hai môn ở mức nền, dùng để đọc số liệu
Thông tin chương trình của từng trường tra được tại academyinfo.go.kr. Bài Du học Hàn Quốc ngành kế toán, bài Du học Hàn Quốc ngành kinh tế và bài Ngành học về kinh tế ở Hàn Quốc mô tả từng hướng; bài Du học ngành quản trị kinh doanh ở Hàn Quốc và bài Ngành quản trị kinh doanh Hàn Quốc có đáng học nói về khối rộng hơn.
Một lưu ý về chuẩn mực kế toán
Kế toán có chuẩn mực khác nhau theo quốc gia và theo hệ thống. Nghĩa là phần nguyên lý thì chung, nhưng phần quy định cụ thể về cách ghi nhận có thể khác giữa Việt Nam và Hàn Quốc.
Hệ quả thực tế: hãy học phần nguyên lý và cơ chế trước khi đi, đừng học thuộc các quy định cụ thể. Phần quy định sẽ được dạy theo chuẩn mà chương trình của bạn áp dụng, và học trước theo chuẩn khác có thể gây lẫn.
Điều này cũng đáng biết nếu bạn dự định làm nghề kế toán ở Việt Nam sau khi học ở Hàn Quốc: hãy tra quy định về công nhận và điều kiện hành nghề từ phía Việt Nam, từ cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam.
Câu hỏi thường gặp
Học khối xã hội ở phổ thông thì có theo được không?
Được. Hai môn này không đòi toán cao ở mức nhập môn — chủ yếu là bốn phép tính và tư duy logic. Phần cần chuẩn bị là khái niệm, không phải toán.
Nên học kinh tế hay kế toán trước?
Kinh tế trước, vì nó cho bạn cách tư duy chung; kế toán sau, vì nó là một hệ thống quy ước cụ thể. Nhưng nếu chỉ có thời gian cho một môn, hãy chọn kế toán — vì nó khó tự học hơn khi đã vào lớp.
Có cần học thêm chứng chỉ nghề không?
Không cần cho việc nhập học. Chứng chỉ nghề là chuyện của giai đoạn sau, và điều kiện thì phụ thuộc nơi bạn định hành nghề.
Tài liệu nào phù hợp để tự học?
Một giáo trình nhập môn là đủ, không cần nhiều. Hãy ưu tiên sách có nhiều ví dụ và bài tập có giải, và làm bài bằng tay thay vì chỉ đọc.
Nếu bạn muốn biết chương trình của khoa mình nhắm yêu cầu hai môn này tới mức nào, K-Edu có thể cùng bạn đọc danh mục môn trước khi chuẩn bị.



