Hoá đơn điện mùa nóng là một trong những khoản gây bất ngờ nhiều nhất cho du học sinh năm đầu. Và lý do không chỉ là dùng điều hoà nhiều hơn — nó nằm ở cách tính giá điện sinh hoạt.
Biểu giá điện sinh hoạt ở Hàn Quốc có cấu trúc bậc thang: càng dùng nhiều thì đơn giá của phần dùng thêm càng cao. Nghĩa là mức dùng tăng gấp đôi có thể làm hoá đơn tăng nhiều hơn gấp đôi.
Hiểu điều đó đổi cách bạn dùng: thay vì cố không dùng điều hoà, hãy giữ mức dùng dưới ngưỡng gây nhảy bậc — và việc đó thì cần theo dõi.
Việc đầu tiên: hỏi điện tính thế nào ở chỗ bạn
Trước khi nói tới tiết kiệm, hãy biết mình đang ở tình huống nào. Có mấy khả năng, và chúng khác nhau hoàn toàn:
| Tình huống | Nghĩa là | Việc của bạn |
|---|---|---|
| Hoá đơn riêng theo công tơ của bạn | Bạn trả theo đúng mức mình dùng | Theo dõi mức dùng có tác dụng trực tiếp |
| Gộp trong phí quản lý, cố định | Trả như nhau bất kể dùng bao nhiêu | Theo dõi không đổi được tiền, nhưng vẫn nên dùng hợp lý |
| Chia đều cho các phòng | Hoá đơn chung chia theo đầu người | Cần thoả thuận với người ở cùng về mức dùng |
| Có mức bao gồm, vượt thì trả thêm | Dưới ngưỡng thì không trả thêm | Cần biết ngưỡng là bao nhiêu |
Hãy hỏi bên quản lý hoặc chủ nhà rõ bạn thuộc tình huống nào, và nếu có ngưỡng thì ngưỡng là bao nhiêu. Đây là câu nên hỏi ngay khi nhận phòng, không phải khi nhận hoá đơn.
Tình huống thứ ba đáng chú ý nếu bạn ở nhà chung: khi hoá đơn chia đều, một người dùng nhiều sẽ làm cả nhà phải trả — và đó là mâu thuẫn thường gặp. Hãy thống nhất trước về cách dùng trong mùa nóng.
Cách theo dõi mức dùng
Nếu bạn trả theo mức dùng thật, hãy theo dõi — vì không theo dõi thì bạn chỉ biết kết quả khi hoá đơn đã tới.
- Đọc công tơ mỗi tuần nếu bạn tiếp cận được, và ghi lại số. Hiệu số giữa hai tuần cho bạn mức dùng của tuần đó.
- So với tuần trước để thấy xu hướng trước khi hết tháng.
- Giữ các hoá đơn cũ để so cùng kỳ năm trước, nếu bạn đã ở qua một mùa.
- Hỏi bên quản lý về cách tra mức dùng, vì một số nơi có cách xem trực tuyến.
Việc đọc công tơ mỗi tuần nghe tỉ mỉ, nhưng với biểu giá bậc thang thì nó có giá trị thật: biết giữa tháng rằng mình đang dùng nhiều thì bạn còn kịp điều chỉnh trước khi nhảy bậc.
Điều chỉnh thói quen: những việc có tác dụng nhất
Thay vì không dùng điều hoà, hãy dùng hiệu quả hơn:
- Đặt nhiệt độ ở mức vừa phải thay vì mức thấp nhất. Chênh lệch nhiệt độ càng lớn, điện càng tốn.
- Dùng kèm quạt. Quạt tốn ít điện và làm cảm giác mát hơn ở cùng một nhiệt độ.
- Đóng rèm vào giờ nắng gắt, nhất là nếu phòng hướng nắng. Giảm nhiệt vào phòng thì điều hoà làm việc ít hơn.
- Tắt khi ra khỏi phòng lâu, nhưng đừng bật tắt liên tục trong thời gian ngắn.
- Vệ sinh lưới lọc nếu bạn được phép — lưới bẩn làm thiết bị tốn điện hơn.
- Rút phích các thiết bị không dùng, vì nhiều thiết bị vẫn tiêu điện ở chế độ chờ.
Và một việc không phải về thiết bị: học ở thư viện hoặc phòng học của trường vào những buổi nóng nhất. Vừa mát, vừa không tốn điện của bạn, vừa thường tập trung hơn.
Bài Mùa mưa nóng ẩm ở Hàn Quốc mô tả đặc điểm thời tiết giai đoạn này, và bài Tiền điện nước ga mùa đông nói về mùa còn lại — cũng là một tháng cực điểm cần dự trù.
Dự trù cho các tháng cực điểm
Vì mùa nóng và mùa lạnh đều làm hoá đơn tăng, hãy đưa chúng vào ngân sách thay vì coi là phát sinh:
- Lập một quỹ nhỏ hằng tháng cho các tháng cực điểm
- Ghi lại mức hoá đơn thật của năm đầu, để năm sau dự trù sát hơn
- Nếu ở nhà chung, thống nhất trước cách chia hoá đơn các tháng này
Bài Bảng kê chi phí du học Hàn Quốc và bài Tiết kiệm chi phí sinh hoạt khi du học Hàn Quốc có khung để đưa các khoản này vào dự toán.
Nếu hoá đơn cao bất thường
Trước khi kết luận mình dùng nhiều, hãy kiểm ba thứ:
- Số công tơ trên hoá đơn có khớp với số thực tế bạn đọc được không
- Có thiết bị nào chạy liên tục mà bạn không để ý — tủ lạnh cửa không kín, thiết bị bật quên
- Hoá đơn có đúng kỳ không, hay gộp hai kỳ
Nếu thấy không hợp lý, hãy nêu với bên quản lý bằng văn bản, kèm số công tơ bạn đã đọc và ngày đọc. Có số liệu của mình thì cuộc trao đổi khác hẳn — đây là lý do việc đọc công tơ hằng tuần đáng làm.
Các loại chỗ ở và cách tính phí đi kèm có ở bài Phòng one-room và ký túc xá Hàn Quốc.
Một việc nên làm ngay đầu mùa nóng
Trước khi vào những tuần nóng nhất, hãy dành mười phút làm ba việc: đọc và ghi lại số công tơ hiện tại, kiểm xem rèm hoặc che nắng của phòng có dùng được không, và kiểm lưới lọc của thiết bị làm mát nếu bạn được phép.
Ba việc này đặt bạn vào thế chủ động: bạn có điểm mốc để so, và thiết bị ở trạng thái tốn ít điện nhất có thể. Làm sau khi đã nhận hoá đơn cao thì chỉ còn là phản ứng.
Câu hỏi thường gặp
Dùng điều hoà cả đêm có tốn nhiều không?
Tốn, và với biểu giá bậc thang thì phần tăng thêm có thể lớn hơn bạn tính. Hãy dùng ở nhiệt độ vừa phải kèm quạt, thay vì ở nhiệt độ thấp nhất.
Quạt có đủ cho mùa nóng không?
Tuỳ người và tuỳ phòng. Nhiều người dùng quạt làm chính và điều hoà cho những ngày nóng nhất — cách này giữ mức dùng điện thấp mà vẫn chịu được.
Ký túc xá có tính điện riêng không?
Khác nhau theo trường: có nơi gộp trong phí, có nơi tính theo mức dùng, có nơi có ngưỡng bao gồm. Hãy hỏi phòng ký túc xá ngay khi nhận phòng.
Tôi nên đọc công tơ ở đâu?
Hãy hỏi bên quản lý vị trí công tơ của phòng bạn và cách đọc. Nếu không tiếp cận được, hãy hỏi cách tra mức dùng qua kênh khác.
Nếu bạn muốn đưa các tháng cực điểm vào dự toán sinh hoạt của mình, K-Edu có thể cùng bạn tính một quỹ nhỏ hằng tháng cho các khoản này.



